artikel

‘Tijden van crisis zijn geweldig’

Algemeen

Wat brengt de toekomst de levensmiddelenindustrie? De veelgevraagde trendwatcher Adjiedj Bakas laat op het VMT Food Event zijn licht schijnen op de uitdagingen die de sector te wachten staan. In dit nummer laat hij alvast wat los van zijn onconventionele voorspellingen.

Van buiten ziet het eruit als een doorsnee herenhuis aan de rand van het centrum van Amsterdam: Trendoffice Bakas. Ook het kleine goudkleurige naamplaatje verraadt niet het veelkleurige interieur dat achter de deur verborgen ligt. Adjiedj Bakas (1963) trekt over heel de wereld volle zalen met lezingen over zijn verschillende trendboeken. “Hillary Clinton heeft een exemplaar van The Future of Finance.” Tussen de Boeddhabeelden, rood-gouden muurschilderingen en kroonluchters, vertelt Bakas aan een stuk door over de trends die hij signaleert.

Eigen bank
Hij valt gelijk met de deur in huis. “De recessie waar we nu in zitten wordt hevig, de hevigste die we sinds de jaren dertig van de vorige eeuw hebben meegemaakt. Bedrijven merken dat ze moeilijker krediet krijgen van banken.” Maar banken krijgen toch steun van de overheid? “Ja, maar dat geld lenen ze niet uit aan bedrijven om te investeren of aan burgers om een hypotheek af te sluiten.” Bakas stelt een rigoureuze oplossing voor. “Waarom begint de branche niet haar eigen bank? IBM is in de IT de grootste bank, financiert de toeleveranciers en afnemers in die branche. Google heeft nu een bankvergunning aangevraagd, en ik hoor van verschillende rijke families dat ze erover denken om een bank te beginnen omdat daar markt voor is.”

Hij verwacht dat gezonde bedrijven in allerlei bedrijfstakken zullen omvallen omdat banken ze niet financieren. Deze bedrijven moeten er volgens hem over nadenken hoe ze het geld wel binnen zullen krijgen. “Ze moeten sparen en leren te overleven zonder de banken.”

Een kind per vrouw
De trendwatcher verwacht dat als de economie over twee tot drie jaar weer aantrekt, de olieprijzen zullen stijgen. Hij wil dat Nederland wat onafhankelijker wordt van olie en gas. “Ga zelf aan de slag met windenergie of desnoods kernenergie. Dan ben je af van de afhankelijkheid van allerlei engerds”, zegt hij lachend. Hij hoopt dat president Obama zijn plan voor meer duurzame energie doorzet. Ook ziet Bakas dat gmo-producten eraan komen. “Absoluut. De keus is hongersnood of gmo.” Maar kunnen de voedingsmiddelenbedrijven niet meer produceren? “Ja, maar de aarde kan niet meer dan twee miljard mensen aan. De bevolking in India bijvoorbeeld groeit van 1 tot 1,4 miljard in 2050. Hoe ga je die allemaal te eten geven? De ’eenkindpolitiek‘ van de Chinezen wereldwijd invoeren zou een optie kunnen zijn.”

Tekort aan zoet water
De wereldbevolking groeit. De aarde raakt uitgeput en is maar berekend op twee miljard mensen. Bakas ziet daarom vooral een tekort aan zoet water ontstaan. “Technieken die zout water geschikt maken voor gebruik zullen belangrijker worden”, voorspelt hij. De voedingsmiddelenindustrie krijgt van hem complimenten voor de efficiëntie waarmee ze werkt. “Anders hadden we allang hongersnood gehad.” Maar de boeren verdienen te weinig. “In Rusland liggen grote lappen landbouwgrond braak omdat ze daar meer verdienen met olie dan met landbouw. In Oost-Europa is het precies hetzelfde. Daarom is innovatie samen met de boeren erg belangrijk.”

Overheid niet interessant
Bakas is kritisch over overheden. Volgens hem moeten bedrijven en burgers samenwerken en niet op de overheid wachten. “Deze maand spreek ik in Londen bankiers toe. Tegen hen zeg ik: wacht niet tot de overheid regels opstelt waarvan je weet dat je ze toch gaat overtreden. Ga zelf vernieuwen.” Over de verschillende recent ingevoerde belastingen zoals de vlieg- en de verpakkingstax is Bakas helemaal niet te spreken. “Het geld gaat niet naar het milieu, maar in een grote pot, waarmee gaten in de begroting worden gevuld. Als alle Europese landen hun luchtruim bijeen zouden voegen tot één, bespaar je twintig procent aan brandstof van vliegtuigen. Dat levert het milieu veel meer op dan die hele vliegtax. Maar dat doen al die overheden niet. Ze krijgen dan te weinig geld binnen.”

Groen China
Bakas geeft ook lezingen in China. Hij vertelt zijn toehoorders daar dat zij de eerste echt groene auto op de markt kunnen brengen. “Er zijn al auto’s bedacht die 1 op 100 kunnen rijden, maar de olie-industrie heeft daar geen belang bij. China zit nog niet in het olie-autonetwerk.” Zijn er over tien jaar hier nog productiebedrijven of is alles naar China overgeheveld? Bakas ziet de productie weer terugkomen nu de robotisering een vlucht neemt. Hier produceren scheelt enorm in de transportkosten. “De Chinezen houden er al rekening mee, zij richten zich meer op ‘groene’ productie. Weet je, tijden van crisis zijn tijden van grote innovatie. Het Chinese woord voor crisis bestaat uit twee karakters: kans en bedreiging. Ik vind het een geweldige tijd!”

Reageer op dit artikel