artikel

Moord in De Fabrique

Algemeen

Op de jaarbijeenkomst van de FNLI opende voorzitter Freek Rijna het derde zichtboek over gezond gewicht, zoutreductie en goede vetzuren. Mona werd uitgeroepen tot merk van het jaar 2009. Maar ook de FNLI zelf ontving onverwacht een prijs: de Vette Verleider Award. Daarmee ‘vermoordde’ Jump, de jeugdafdeling van de Hartstichting, toch wel een beetje het feestelijke karakter van de bijeenkomst.

Het kon zo de plot van een spannende detective zijn. Moord in De Fabrique! Niet van een persoon, maar van een goed georganiseerde en verzorgd ogende FNLI-jaarbijeenkomst. Tijdstip: 8 oktober 2009, 17.05 uur. Plaats delict: een voormalige mengvoederfabriek in Maarssen die is omgebouwd tot een “locatie voor personeelsfeesten waar nog jaren over wordt gesproken”, aldus de site van deze evenementenorganisator.

Aanloop
De bijeenkomst begon vlot en fraai. Eerst profileerde FNLI-voorzitter Freek Rijna zichzelf en zijn organisatie door in zijn speech de vloer aan te vegen met Brussel. Zijn leden gingen er eens rustig voor achterover leunen. Knieën en armen over elkaar. “Het geknoei in Brussel door de Commissie bij de claimsverordening is ons een doorn in het oog”, betoogde Rijna. “In januari jongstleden zouden de voedingsprofielen klaar zijn. Nog niets! De beoordeling van gezondheidsclaims loopt twee jaar achter op schema. Bedrijven weten niet waar ze aan toe zijn. Dames en heren in Brussel: doe uw werk of stel uw regels uit tot u klaar bent!”

In het Britse Lagerhuis zou het ‘hear, hear’ niet van de lucht zijn, maar in De Fabrique bleef het deze middag bij een instemmend, vaak grijs dan wel kaal knikje.

Mekkeren
Vlak voor deze peptalk had Rijna juist verhullende woorden gesproken richting de retailers. “Behoud van koopkracht voor consument en producent zijn van levensbelang. Dat prijs een rol speelt, is niet verwonderlijk, maar laten we oog blijven houden voor de langere termijn: de klant een echte keuze bieden, producten vernieuwen en samen met de detailhandel waarde aan de keten toevoegen. CBL-voorzitter Klaas van den Doel riep in juni dat fabrikanten niet moeten mekkeren, maar toegevoegde waarde moeten creëren. Mijnheer van den Doel, fabrikanten nemen die uitdaging graag aan. Geachte afnemers, wij zijn het met u eens; er is meer tussen hemel en aarde dan prijs alleen.”

Aanleiding
De FNLI-voorzitter benadrukte meerdere malen in zijn speech dat zijn leden zelfregulering en eigen verantwoordelijkheid hoog in het vaandel hebben staan. “Wij zijn content dat deze principes ook door de Tweede Kamer hoog zijn gehouden bij de discussie over reclame voor kinderen. Wij komen de belofte aan de ministers Klink en Rouvoet na.

De FNLI roept haar leden op grote terughoudendheid te betrachten bij reclame voor kinderen tussen de zeven en twaalf jaar.”

Bedrijven die wel dergelijke reclame tonen, dienen volgens de FNLI daarvoor verantwoording af te leggen aan de maatschappij. De FNLI zal daarvoor nog dit jaar een website openen. Via het derde zichtboek op de site www.fnli-zichtboek.nl, die Rijna die middag officieel opende, laat de industrie haar inspanningen zien om overgewicht tegen te gaan en minder zout en ongezonde vetten te gebruiken.

Merk van het jaar
Spreekstalmeester Tom Sligting hield de vaart in het programma door -na een weinig inspirerende Aart Jan de Geus – snel over te gaan tot de bekendmaking van het merk van het jaar. Ook dat gebeurde via een vlotte en gelikte digitale presentatie. Eerst volgden de winnaars in de zeven productcategorieën, waarna Mona als overall winnaar van de in totaal 91 meedingende A-merken uit de digitale bus kwam. Tot en met het geven van een reactie door directeur Patrick Reemans van FrieslandCampina Benelux was de stemming goed, maar …

Delict
Opeens klonk er uit een kant van de zaal gezang, en vervolgens van uit een tweede en derde hoek. Drie vrouwen kwamen zingend en swingend naar voren en vormden op het podium een achtergrondkoortje. Ook klom een man uit de zaal met in zijn hand een door een doek verborgen voorwerp het podium op en verraste alle aanwezigen met de opmerking dat er nog een award zou worden uitgereikt.

Pas toen hij vertelde dat het ging om de ‘Vette Verleider Award’, begonnen de aanwezigen argwanend te worden. Verstoorde blikken, gefronste voorhoofden, opgetrokken wenkbrauwen. De industrie kreeg deze prijs, zo vertelde de man, omdat die tegen een reclameverbod voor ongezonde voeding gericht op kinderen onder de twaalf jaar is, daarmee de kans op het ontstaan van overgewicht stimulerend.

Overdonderd
FNLI-directeur Philip den Ouden liet zich door dit alles niet uit het veld slaan, nam het bolle beeldje aan en zei zich “overdonderd” te voelen, maar wees er wel op dat de industrie vrijheid van reclame een groot goed vindt, en dat zijn leden daar integer mee omgaan.” Vervolgens sloot hij het programma af, en bleef iedereen met de vraag zitten wat er zich zojuist voor hun ogen nu eigenlijk had afgespeeld. “Dat waren professionele acteurs”, aldus programmaleider Karen van Reenen van Jump. “We wilden met onze act zoveel mogelijk aansluiten bij de professionele opzet van het programma en die zo min mogelijk verstoren.”

Motief
Waarom deze actie op dit moment? Van Reenen zei de jaarbijeenkomst een goede gelegenheid te vinden omdat De Hartstichting haar pleidooi voor gezonde voeding en reclame nu eens rechtstreeks aan fabrikanten kon vertellen in plaats van aan haar ‘vaste’ gesprekspartner Philip den Ouden. “Met een reclameverbod kunnen zij pas echt een verschil maken in het tegengaan van overgewicht.”

De volgende dag scherpte haar directeur Hans Stam op de site van Jump de kritiek fors aan. “De industrie heeft met haar initiatief (W)EET waarin zij gezamenlijk optrekt met de omroepen, het reclameverbod geblokkeerd en is daarmee misleidend en ongeloofwaardig. De overheid juicht dit toe als voorbeeld van zelfregulering en ziet af van wetgeving. Ik vind dat onvoorstelbaar. De belangen van de industrie gaan kennelijk boven de gezondheid van het kind.”

Reageer op dit artikel