nieuws

Foodwatch: ‘capaciteit NVWA zou verviervoudigd moeten worden’

Wetgeving & Toezicht

Foodwatch: ‘capaciteit NVWA zou verviervoudigd moeten worden’

De nieuwe directeur van Foodwatch Nederland, Nicole van Gemert, gelooft vooral in een activistische aanpak en wil niet ‘verzuipen in overlegculturen’. Dat zegt ze in een interview met Foodmagazine waarin ze ook haar zorgen uit over de handhaving en toezicht op verkeerde of misleidende etikettering. “De capaciteit bij de NVWA zou verviervoudigd moeten worden.”

Van Gemert onderstreept in het interview dat het Foodwatch gaat om ‘het blootleggen van iets groters’. “Namelijk dat het niet deugt om de consument voor de gek te houden. Onze hoofdmissie is het recht van consumenten op gezond, eerlijk en veilig voedsel, waar niet mee geknoeid is. Daaronder vallen de integriteit van de voedselketen, het tegengaan van fraude, heldere etikettering en het tegengaan van het gebruik van schadelijke chemicaliën op voedsel. Het is fijn als een product wordt aangepakt, maar het is een druppel op de gloeiende plaat. Maar door telkens de aandacht te krijgen voor weer een verkeerd product, hopen we dat de consument zich bewuster wordt van het gerommel met het voedsel.”

NVWA

Eigenlijk zou de NVWA of de overheid ermee aan de slag moeten, vindt Van Gemert. “Want het enige wat echt helpt is dat de wetgeving wordt aangepast. Maar ja, de NVWA doet helemaal niets. Een goede etikettering heeft daar echt geen prioriteit. Alleen als het gaat om fraude kunnen ze producten terugroepen, maar daar zijn ze heel laks en lui in. Laatste belde ik met een gewone vraag, kreeg ik te horen dat ik een WOB-verzoek moest indienen. Maar met zo’n enorme ondercapaciteit is het ook lastig om goed te functioneren. De capaciteit zou verviervoudigd moeten worden.”

U zegt dat de wetgeving moet worden aangepast. Hoe?
Nutri-score label kaas“Bijvoorbeeld door een keurmerk als de Nutri-Score verplicht te maken, een door consumenten en wetenschappers breed gedragen voedsellogo. Door middel van kleurtjes wordt heel eenvoudig duidelijk hoe gezond een product nou echt is. In Frankrijk is de het Nutri-Score-systeem al doorgevoerd, in Nederland niet. Zolang je dit niet verplicht, zie je dat goede producten het logo wel op hun product zetten, maar andere producten niet. Daarom moet je dit wettelijk regelen. Daarnaast kun je via wetgeving ervoor zorgen dat de bewijslast bij de fabrikant wordt gelegd. Laat de fabrikant maar bewijzen dat zijn claim echt waar is. Wil je gembersiroop verkopen, bewijs dan ook dat er gember inzit. Nu moeten wij foute claims signaleren en vervolgens aantonen dat de claims echt niet kloppen.”

Wat valt u op in de schappen van de supermarkt?
“Als ik in de supermarkt loop, kan ik me echt boos maken over kinderproducten. Ik heb een kind van drie. Wat ik voor hem wil, is een gezonde koek. Wat hij wil is een koek met chocola en spikkeltjes, omdat daar een plaatje van Spongebob op staat. Je kunt in de supermarkt geen rek meer voorbijlopen zonder dat er iets voor kinderen staat. Dat vind ik echt erg. Net zoals wanneer ik voor hem een drankje koop zonder suiker. Ik ga ervan uit dat dit zo is, want dat staat op de verpakking. Maar dan blijkt dat er allerlei andere ingrediënten inzitten die net zo goed suiker zijn, maar anders heten. En hoe kan het dat er in sap van granaatappel en acai maar 0,01 procent granaatappel zit en 0,01 procent acai? Of dat er in gembersiroop helemaal geen gember zit? Er is geen enkele controle op. Als een fabrikant zegt dat iets zo is, dan is het blijkbaar zo, totdat je bewijst dat het anders zit.”

Wordt Foodwatch door de foodbranche serieus genomen?
“Ik denk dat Foodwatch heel serieus wordt genomen. Hoeveel producten zijn al niet aangepast omdat wij actie hebben gevoerd? Daarvoor hoeven we niet eens altijd langs de Reclame Code Commissie, want soms geven de fabrikanten gelijk toe dat ze fout zitten. Ze weten wel degelijk dat als Foodwatch iets beweert, dat het dan ook zo is, en dat het wordt gestaafd door onderzoek. Daar staan we om bekend.

Bovendien zijn we zelf weliswaar een kleine club van zeven mensen, maar hebben we wel een enorme achterban. Voeren we een campagne tegen btw op groente en fruit, dan hebben we zo 120.000 handtekeningen bij elkaar. Ik ken geen enkele ngo met zo’n grote achterban. Dat versterkt onze positie natuurlijk wel. Foodwatch is in die zin ook bekend genoeg, bijna iedereen kent het wel. Ook in de politiek. Er zijn al veel Kamervragen gesteld naar aanleiding van onze persberichten.”

Achtergrond

Voordat Van Gemert bij Foodwatch begon, was ze 9 jaar lang directeur bij Bont voor Dieren. Hier bereikte ze bijna alles wat ze wilde, met als meest opzienbarende resultaat het bontfokverbod dat in 2024 ingaat. Naast haar werk was Van Gemert actief voor de SP. Eerst 8 jaar lang in de Provinciale Staten van Utrecht, daarna 10 jaar als gemeenteraadslid van de gelijknamige stad. Even leek het er zelfs op dat ze de Tweede Kamer in zou gaan, maar uiteindelijk haalde haar partij niet voldoende stemmen. Tot opluchting van twee van haar collega-raadsleden van de VVD. ‘We zijn het niet vaak eens, maar ze is wel een leuk, kundig en actief raadslid. Ze is een van de linkse mensen met gevoel voor humor. Dat zijn er niet veel’, zeiden ze in het AD/Utrechts Nieuwsblad.

Dit is een verkorte weergave uit het interview van Foodmagazine. Het hele interview met Nicole van Gemert vindt u hier.

Lees ook: waarom Foodwatch doet wat het doet (longread VMT)

Reageer op dit artikel