nieuws

IBM: ‘In 2018 veel blockchain-initiatieven in food’ (video)

Technologie & Techniek

IBM: ‘In 2018 veel blockchain-initiatieven in food’ (video)

Was 2017 voor veel partijen nog het jaar van ‘de kat uit de boom kijken’ wat betreft blockchain, dit jaar zullen veel bedrijven binnen de voedingsmiddelenindustrie initiatieven gaan ontplooien. Dat zegt Louis de Bruin, die mede leiding geeft aan de Europese Blockchain Practice van IBM in een uitgebreid interview met VMT.

IBM is een van de wereldwijde voortrekkers van de blockchaintechnologie. In augustus 2017 kondigde het bedrijf aan samen met spelers als Nestlé, Unilever en Walmart te starten met een gezamenlijk blockchainnetwerk om zo de voedselveiligheid en traceerbaarheid te verbeteren.

De blockchaintechnologie is volgens De Bruin uitermate geschikt transparantie en traceability te waarborgen. Het werkt vooral als een groot aantal ketenpartners mee doen. “Het begint met het erkennen van problemen in je branche waar een keten voor nodig is om die te kunnen oplossen. Vraagstukken waarvan je zegt: dat kan ik niet alleen en waarbij je afhankelijk bent van partijen voor en na jou in de keten.”

Kunt u een voorbeeld geven van een case waar blockchain veel kan betekenen in food?

“Een van de belangrijkste zaken die je kunt verbeteren met een blockchain is traceerbaarheid. Omdat iedere ketenpartij gegevens in de blockchain plaatst, krijg je steeds meer informatie over wat er gebeurt met het voedsel. Stel er zit een schimmel in een pakje mango’s in de supermarkt, dan ben je er nu pas drie maanden later pas achter hoe dat is gekomen. Je moet een enorm forensisch detectiewerk uitvoeren, omdat er zoveel partijen bij die mango’s zijn betrokken: de supermarkt zelf, distributiecentra, verschillende transporteurs, leveranciers van koelapparatuur, bedrijven die de goederen bespuiten tegen insecten en pathogenen, de boeren, de douanes, etcetera. Vind dan maar eens uit wie de fout heeft gemaakt. Walmart en IBM voorzien dat met blockchain technologie deze informatie binnen 3 seconden boven tafel kan worden gebracht. Er kan precies worden achterhaald welke stappen de mango’s hebben doorlopen en waar de fout zich heeft voorgedaan.”

Wat is de status van het consortium dat nu is opgestart met Walmart en andere partijen?

“Het consortium is net gevormd en momenteel worden de processen gedefinieerd. Dat gaat stap voor stap. Een groothandel kan bijvoorbeeld zijn inkoopproces erin verwerken. Een blockchain gebruik je om een proces af te spreken. Het met elkaar eens te zijn over de onvolkomenheden en een manier hebben om gezamenlijk die onvolkomenheden te verminderen. Als inkoper wil je bijvoorbeeld zekerheid hebben over de correctheid van informatie die leveranciers je geven.”

Kan met blockchain fraude uitsluiten?

“Je kunt niets voor 100% uitsluiten. Dat is ook niet de verwachting bij blockchain. Wel kun je het drastisch terugschroeven. Enerzijds kan met Blockchain sneller de oorsprong van een probleem worden bloot gelegd, anderzijds werkt het ook disciplinerend. Je dwingt spelers in de keten secuurder en meer integer om te gaan met producten en processen. Want als het een keer niet goed gaat, dan is dat in seconden te achterhalen.. Blockchain is daarmee een nieuwe uiting van transparantie.”

Vereist het invoeren van blockchain hoge investeringen van een voedingsmiddelenketen?

“Het gaat in incremetels stappen en van use case naar use case. Steeds opnieuw moet er bekeken worden: wat gaat dit voor ons betekenen? Iedere keer ga je dat proces uitbreiden. Het vereist dus niet ogenblikkelijk heel grote investeringen. Maar een blockchain project wordt wel ondernomen met het oog op grote verbeteringen te bewerkstelligen. Daarmee zullen allengs grotere use cases geaddresseerd, met grotere investeringen die dan ook in verhouding staan met de opbrengsten.”

Een mango is een vrij eenvoudig product, maar wat als de producten complexer zijn of zelfs samengestelde producten?

“Samen met Walmart en een Chinese universiteit hebben daar ook een heel traject met varkensvlees gedaan. Dat is een vrij complex product en ook daarbij is toepassing van Blockchain zeer veelbelovend gebleken. succesvol. Maar ook zijn er grote voordelen te behalen voor producenten van samengestelde producten. Neem een chocolaatje. In een Bonbon zitten gauw 47.000 foodmiles. De ingrediënten komen van over de hele wereld. Daar wordt je je van bewust wanneer je al die gegevens in een blockchain hebt. Als je dat inzichtelijk hebt, kun je vervolgens zeggen: dat willen we niet en we gaan dat efficiënter doen. Dan kun je bijvoorbeeld grondstoffenstromen gaan combineren. Bijvoorbeeld vanille uit India dat nodig is in zowel pudding als chocolade. In plaats van dat tien keer apart bestellen dat gezamenlijk gaan doen.”

Op een gegeven moment verzamel je zoveel data, blijft dat nog wel overzichtelijk?

“Blockchain is primair een grootboek en niet zozeer een database. Je legt in de blockchain zelf dus geen grote hoeveelheden gegevens vast, maar alleen de concensus daarover. Als iemand beweert dat de vanille uit het warenhuis komt, maar dat is niet zo, dan heb je dat snel boven tafel. De informatie die je als partij levert, daar kun je aan worden gehouden. Als je informatie niet blijkt te kloppen, kun je daarna direct zien: wie heeft dat gezegd? Met blockchain kun je dat razendsnel achterhalen.”

Kan ieder bedrijf zomaar beginnen met blockchain?

“Het staat iedereen vrij een blockchain te beginnen, maar het gaat erom dat je een ‘ecosysteem’ van partners meekrijgt. Het consortium bepaald gezamenlijk wie eraan kan deelnemen. Belangrijk te beginnen met het opdoen van ervaringen over hoe blockchain werkt en hoeveel invloed het kan hebben op jou bedrijfsprocessen. Ketenintegratie is een grote uitdaging voor alle processen in de voedselketen en blockchain kan daarin grote vooruitgang brengen.”

Wat zit er naast Walmart verder in de pijplijn op het gebied van blockchain in food?

“Er zijn nu gesprekken en vergaande interesse van producenten van bijvoorbeeld varkensvoeder. Die vinden het belangrijk dat de authenticiteit van varkensvlees kan worden aangetoond. Er wordt namelijk steeds minder, maar wel hoogwaardiger vlees gegeten van varkens die een goed leven en goed voedsel hebben gehad. Dat moet je kunnen aantonen. En daar wil een klant extra voor betalen. Alleen zeggen: wij doen dat, dat is niet voldoende. Dat moet je als varkenshouderijen, slachterijen en transporteurs gezamenlijk kunnen aantonen. Dan is de klant eerder bereid om die premiumprijs ervoor te betalen. Er is dus een enorme financiële prikkel voor die keten om dat te doen.”

Maar er zijn nu toch al certificeringen en controlesystemen hiervoor? Vervangt blockchain dat dan?

“Veel controle is nu zelfcontrole in de keten. De NVWA stimuleert dat ook. Maar je ziet wel eens dat dat ook mis kan lopen. Door het gebruik van een blockchain kun je nog steeds zelfregulerend optreden, maar je kunt elkaar veel beter scherp houden. Ook kunnen reguleerders deel uitmaken van een Blockchain consortium. Als informatie een keer per ongeluk niet in een systeem wordt gezet, dan wordt dat direct zichtbaar. Zo kun je ervoor zorgen dat bijvoorbeeld een Beter Leven-ster automatisch vervalt op het moment dat de info niet in orde is. Dat hij gewoon niet gedrukt wordt op een verpakking als bepaalde info ontbreekt. Dat kun je zelfs programmeren in een smart contract. Voor zoiets is blockchain een heel mooi middel.”

En hoe zit het met de interesse van Nederlandse foodpartijen?

“Er is veel interesse, maar ik kan nog geen namen noemen.”

Wat is de meest logische volgende stap? Gaan de grote Nederlandse retailers hierin het voortouw nemen?

“Grote retailers, tonen interesse en dat geld ook voor andere grote partijen die er ook veel belang bij hebben, waaronder zuivelproducenten. Het kan best zo zijn dat de drijvende kracht voor een Blockchain zich aan die kant ontpopt.”

En producenten, zijn deze de mogelijkheden aan het aftasten?

“De fase van kat uit de boom kijken zijn we voorbij, nu gaan veel partijen ermee experimenteren.”

Transparantie is een belangrijk issue in food, maar partijen in de voedingsmiddelenindustrie hebben hier niet altijd evenveel baat bij.

“Ja, maar een partij die niet transparant wil zijn, zal vroeg of laat zichzelf tegenkomen. De klant wordt namelijk alleen maar mondiger en partijen spreken elkaar veel meer aan op hun verantwoordelijkheid. Je zult wel moeten.Want ieder moment moet je je als voedingsmiddelenpartij kunnen verantwoorden.”

Gaat blockchain het leven van de kwaliteitsmanager makkelijker maken?

“Dat weet ik wel zeker.”

Blockchain bij IBM

IBM wordt wereldwijd als een belangrijke facilitator gezien van de blockchaintechnologie, zegt Louis de Bruin, Hoofd Blockchain Europa bij IBM Digital Operations. “IBM heeft een technologie mede ontwikkeld en besloten dat deze technologie beschikbaar moet zijn in het publieke domein. De technologie die open source beschikbaar wordt gesteld is Hyperledger Fabric van binnen het Hyperledger project van de Linux Foundation (zie video hieronder).

Hyperledger Fabric onderscheidt zich op verschillende manieren van andere blockchaintechnologieën zoals die van de cryptocurrencies. Eén van de verschillen is dat het niet gebaseerd is op ‘mining’ wat bij op cryptocurrency gebaseerde Blockchains wel het geval is. Mining vereist heel veel energie. Bij Hyperledger Fabric wordt consensus anders bewerkstelligd, dus zonder mining, van cryptocurrencies. Verder is Hyperledger Fabric ondersteund door de Linux Foundation, wat ook een open platform is. Het is dus voor iedereen een gebruiksklaar platform.”

 

 

 

 

Reageer op dit artikel