nieuws

Tarieven NVWA zullen komende jaren (fors) stijgen

Algemeen

Tarieven NVWA zullen komende jaren (fors) stijgen

Levensmiddelenfabrikanten zullen te maken krijgen met verder stijgende NVWA-tarieven, zo deelde minister Schouten (LNV) gisteren in het algemeen overleg de vaste Tweede Kamer commissie Landbouw, Natuur en Voedselkwaliteit mee. Minister Bruin steunt de komst van voedingsprofielen, een zwarte lijst voor fraudeurs en het in aantal uitbreiden van private kwaliteitssystemen als ondersteuning van het risico gestuurde overheidstoezicht dat efficiënter moet worden.

Er is geen ontkomen aan: bedrijven zullen de komende jaren te maken krijgen met stijgende tarieven van de NVWA, en wie gisteren goed luisterde kon zelfs concluderen: met sterk stijgende prijzen. Daarmee kwam ze niet tegemoet aan de pleidooien van diverse fracties naar aanleiding van de aangekondigde tariefverhoging met 2,3% in 2018.

Drie prijsopdrijvende factoren

Drie belangrijke factoren bepalen in de nabije toekomst de stijging van de NVWA-tarieven: het tempo waarin de minister de NVWA tarieven kostendekkend wil maken, loonstijging en inflatie en tot slot de wensen van het bedrijfsleven zelf ten aanzien van de dienstverlening van de toezichthouder. Onzekere factor zijn de financiële gevolgen van de Brexit die Schouten veelzeggend bestempelde als “roze Olifant”. “We zijn nu al dierenartsen aan het werven, anders zijn we straks te laat. Die moeten we nu al betalen.”

De huidige NVWA tarieven zijn nog steeds niet kostendekkend, vertelde de bewindsvrouw. Daar moet dus nog een inhaalslag worden gemaakt, want dit is officieel regeringsbeleid. Over de tijdsperiode waarin dit moet gebeuren, liet zijn zich niet nader uit. Mogelijk zit daar onderhandelingsruimte voor het bedrijfsleven.

Daarnaast zullen de NVWA tarieven verder stijgen door gebruikelijke stijgingen van kosten, zoals lonen en inflatie. Hierop zie de minister nauwelijks invloed te hebben.

Bedrijfsleven moet wensen afstemmen

Belangrijk zijn ook de wensen van het bedrijfsleven ten aanzien van de dienstverlening van de NVWA. Schouten gaf een voorbeeld van de Rotterdamse haven waar de NVWA het verzoek om langer te werken honoreerde zodat goederen sneller kunnen worden gekeurd en afgevoerd. “Langer werken betekent hogere kosten”, zo hield de minister de TK-commissie voor.

Zij zei zich voor te kunnen stellen dat een ondernemer in Groningen de kostprijsverhoging in Rotterdam niet zou aanspreken en nodigde het bedrijfsleven expliciet uit om zelf consensus te bereiken over het wensenpakket voor de NVWA. Hoe omvangrijker de wensen en hoe meer maatwerk, des te hoger de kosten die zij zal doorrekenen aan het bedrijfsleven. Zij zei bereid te zijn om met het bedrijfsleven om tafel te gaan om over wensen en financiële gevolgen te overleggen.

NVWA moet efficiënter werken

Dat de NVWA moet streven naar zo efficiënt mogelijk te werken, een stokpaardje van diverse fracties met de VVD voorop, beaamde Schouten, maar gaf daarbij ook aan dat de daarmee behaalde kostenreductie gering is ten opzichte van de eerder genoemde prijsopdrijvende factoren.

Het meenemen van de resultaten uit private kwaliteitssystemen bij het risicogestuurd handhaven is een voorbeeld van efficiënter werken. Momenteel zijn er via ketenborging.nl vier systemen door de NVWA geaccepteerd. De komende tijd zal de NVWA evalueren of de bedrijven die tegen deze systemen zijn gecertificeerd ook daadwerkelijk (veel) beter hun zaken ten aanzien van hygiëne en voedselveiligheid op orde hebben. Schouten wees er op dat dergelijke systemen ook kosten met zich mee brengen voor het bedrijfsleven en “dat daardoor sommige partijen er van af zien om zich hiervoor aan te melden.”

Schouten wees er op dat uit geen onderzoek bleek dat de NVW tarieven sterk afwijken van vergelijkbare toezichthouders in het buitenland. Die in Nederland bevinden zich ergens tussen de door Frankrijk en Zweden gehanteerde tarieven.

CDA-er Geurts zei zich al enige jaren kwaad te maken over het ontbreken van een helder inzicht in de onderbouwing van de tarieven van de NVWA. “De Rekenkamer komt er niet uit, de Raad van Staten ook niet. Geef nu eens aan hoe het uurtarief van een dierenarts is samengesteld”.

De gestegen analysekosten van het laboratorium van de NVWA in Wageningen, ook een vraag van Geurts, verklaarde Schouten met dat daar veel minder seriematige analyses werden uitgevoerd.

De minister zei de TK-commissie toe negen prestatie-indicatoren toe sturen waarmee kan worden nagegaan of de reorganisatie van de NVWA kan worden gemonitord. Minister Bruins nodigde het bedrijfsleven uit met enkele aanvullende indicatoren te komen. Door regelmatig over de voortgang op uniforme wijze te rapporteren kan minister, NVWA en bedrijfsleven een vinger aan de pols houden over de geboekte voortgang, waaronder behaalde efficiency winst.

Voedingsprofielen en misleiding

Minister Bruins gaf aan sterk voorstander te zijn van de Voedingsprofielen, eisen aan categorieën levensmiddelen wat betreft samenstelling willen producenten deze mogen voorzien van claims. “Daar wil ik me sterk voor maken. Samen met andere lidstaten hebben we de Commissie via een brief hierover aangespoord. Binnenkort zullen we bij de evaluatie van de claimsverordening dit nog eens herhalen. Op dit dossier zie ik wel voortgang.”

Van Brenk (50+) hield Bruins voor dat 20% van de verpakkingen misleidingen informatie bevatte. De minister gaf aan dat het allereerst de eigen verantwoordelijkheid van het bedrijfsleven is om consumenten via heldere, objectieve en eenduidige wijze te informeren over de inhoud van een verpakking. De NVWA heeft haar inzet en toezicht daarop verscherpt. Hij zei waardering te hebben voor acties van organisaties als Foodwatch en Consumentenbond waar het ging om misleiding tegen te gaan door fabrikanten en zei misleiding regelmatig met het bedrijfsleven te spreken; het onderwerp staat bijvoorbeeld ook op de agenda voor het komende overleg met het CBL.

Kleurstickers, insecten en fraudeurs

Op vragen van De Groot (D’66) gaf Bruins aan geen voorstander te zijn om inspectieresultaten van horecagelegenheden te vertalen naar een kleurensticker bij de voordeur. Bruins zei en gaf blijk van hier nog niet goed over nagedacht te hebben. “Je moet dan in heel korte tijd een groot aantal horecagelegenheden bezoeken, anders creëer je een ongelijk speelveld. We kunnen natuurlijk wel via de NVWA horeca inspectiekaart app blijven informeren”, alsof daar geen rechtsongelijkheid mee wordt gecreëerd.

Lodders (VVD) vroeg aandacht voor het eten van (verwerkte) insecten waarvoor het wettelijk kader ontbreekt. Bruins antwoordde dat insecten zijn toegestaan mits aan algemene eisen voor voedselproductie wordt voldoen. Met ingang van 2018 vallen insecten onder de novel foods verordening waardoor leveranciers nu uitgebreide dossiers moeten samenstellen en deze bij EFSA indienen voor een risicobeoordeling op voedselveiligheidsaspecten.

Futselaar (SP) drong er bij de minister op aan een meldplicht in te stellen voor fraude en fraudeurs op een zwarte lijst te stellen. Bruins ging niet in op de meldplicht, maar gaf aan dat er al een meldpunt hiervoor is bij de NVWA (waar nauwelijks meldingen binnenkomen, red). Hij toonde zich voorstander van een zwarte lijst, maar dan wel in internationaal verband, waar volgens hem ook met Brussel aan wordt gewerkt.

 

Reageer op dit artikel