artikel

Beroep van QA’er verandert snel

Algemeen

Beroep van QA’er verandert snel

Binnen de voedingsmiddelenindustrie heeft de functie van de KAM-manager veel inhoud gekregen. Vroeger was dit beroep veel simpeler. De manager hield zich vooral bezig met kwaliteitscontrole. Het begrip kwalititeitsbewaking is pas veel later doorgedrongen. Wat wordt van jonge QA’ers tegenwoordig gevraagd en wat staat hen te wachten? Dit artikel is verschenen in VMT 8 van 22 juni 2018.

Kwaliteitsmanagers hebben tal van verantwoordelijkheden en bevoegdheden. Pas afgestudeerden kunnen in hun eerste baan met succes van start gaan als zij pro actief, communicatief en sterk risicogericht bezig zijn. Daarnaast wordt van moderne KAM of QESH-managers veel deskundigheid gevraagd. Ze maken deel uit van het MT, het managementteam, en hebben – als het goed is – het laatste woord over de vrijgave van eindproducten. Moderne QESH-managers hebben drie kernkwaliteiten: 1. analytisch, 2. vakkennis, 3. communicatievaardig.

1. ANALYTISCH

Hoofd- en bijzaken onderscheiden vergt een goed analytisch vermogen. Als kwaliteitsmanagers prik je snel door rookgordijnen heen en kun je snel de kern van een probleem benoemen. Je moet overstappen van een productiegerichte naar een productgerichte benadering en wer – ken met slimme meettechnieken om de feiten en vooral oorzaken boven water te halen. Het Ishikawa-model bijvoorbeeld kan een grote hulp zijn om aan de hand van statisch onderbouwde procesanalyses een goede oorzaakanalyse uit te voeren. Daarmee worden de zeven simpele controletechnieken behandeld om dit doel te bereiken. Hieromheen zijn vele kwaliteitszorgsystemen aanwezig, zoals Kaizen, TQM, TPM, Six Sigma, 5S en WCM. Oorzaakanalyses van kwaliteitsincidenten vergen analytisch denken, net als bij het uitvoeren van validatie- en verificatieprocessen.

2. VAKKENNIS

De KAM-manager is binnen een voedingsmiddelenbedrijf een spin in het web. Kennis van grondstoffen, additieven, regelgeving en het productieproces is belangrijk. Voor een pas afgestudeerde is het lastig zich die kennis binnen de proeftijd meester te maken. Dat kan leiden tot overbelasting en ongemerkt tot een burn-out. De regelgeving is de grootste uitdaging voor een beginner, maar ook voor ervaren krachten. Een snel wijzigend woud aan EU-regelgeving, inclusief het gedoe rond productaansprakelijkheid, vereist veel inspanning. Voor een bedrijf kan juridische affiniteit belangrijk zijn als het tot een gerechtelijke procedure komt. Een goede KAM-manager kan dan meteen de juiste stukken aanleveren, zodat de bedrijfsjurist snel een goed dossier kan samenstellen. De manager moet ook het nieuws volgen. Als er zich bijvoorbeeld een milieucalamiteit voordoet in het land waar de grondstoffen vandaan komen, moet hij meteen een eigen monitoringsprogramma opzetten. Kennis van arbo en milieu wordt steeds meer gevraagd van de KAM-manager, die steeds vaker als een kwaliteitsorakel functioneert.

3. COMMUNICATIEVAARDIG

De talrijke audits waarmee de voedingsmiddelenindustrie wordt overspoeld, slokken onevenredig veel tijd op van de KAMmanager en vereisen veel tact. Hij hoeft er niet bang voor te zijn, het bedrijf is er altijd klaar voor. Een controleur is ten alle tijden welkom. Een goede KAM-manager heeft altijd een vervanger paraat en voorkomt zo veel stress. De oorspronkelijke opzet van de voedselveiligheidsstandaarden, zoals BRC en IFS, lijkt inmiddels achterhaald. Veel bedrijven die beide certificaten hebben behaald, worden toch extra geaudit door hun afnemers, terwijl de standaarden dit extra werk juist ooit wilden voorkomen. De communicatie van een KAM-manager moet feitelijk, onderbouwd en begrijpelijk correct zijn. Een leverancier juist beoordelen vergt meestal speciale communicatieve vaardigheden. Vaak kan één telefoontje heel wat papierwerk en tijd besparen, mits het gespreksverslag in het dossier wordt opgenomen. Soms moet een KAM-manager een directie overtuigen van zijn gelijk. Tijdens dat soort gesprekken komen onderhandelingsvaardigheden en andere tactieken om de hoek kijken.

Risicobeheersing

Inventarisatie van de externe risico’s, door bijvoorbeeld TACCP- en VACCP-analyses (TACCP en VACCP staat voor Threats or Vulnerability Critical Control Points) geeft bedrijven een helder beeld van waar bedreigingen vandaan kunnen komen. Het beste kan men er een poppetje bij tekenen: wat kunnen onbevoegde personen en vooral de eigen medewerkers voor schade veroorzaken? Risicobeheersing gaat wel verder dan sloten op de deuren monteren. De omgang met het eigen personeel valt er eveneens onder. Slecht management kan immers heel vervelende gevolgen hebben voor een bedrijf. Daar zijn voorbeelden genoeg van. Een ‘fout’ berichtje op sociale media als Facebook kan desastreus uitpakken. De regels voor sociale media moeten dan ook altijd in het personeelsreglement worden opgenomen en ook worden gehandhaafd. Met behulp van een goede VACCP-analyse met daarbij behorend actieplan kunnen bedrijven veel ellende voor zijn die wordt veroorzaakt door klimaatveranderingen, fluctuaties in de grondstofprijs en plotseling veranderende milieuregels of stroomuitval. Een proactieve benadering is hierbij belangrijker dan een reactieve aanpak.

Reageer op dit artikel