Strengere handhaving online verkoop levensmiddelen

Amsterdam, 14 maart 2018 09:12 | Hoogenraad & Haak

De online verkoop van eten en drinken groeit sterk. Naast mogelijkheden breng dit ook uitdagingen met zich mee. Vanwege het vluchtige karakter van online verkoop kan fraude op de loer liggen. Maar ook bij vertrouwde partijen genoeg uitdagingen over. Online gelden immers vrijwel dezelfde uitgebreide regels als offline.

Nederlanders kopen vaker en voor grotere bedragen online, schreef CBS eind november 2017. Ook in de online verkoop van voedingsmiddelen is een grote stijging te zien. De uitdagingen die dat met zich meebrengt zijn groot.  De mogelijkheid tot grensoverschrijdende handel, het vluchtige karakter van online verkoop en het niet eenvoudig kunnen controleren van aanbieders vormen een goede voedingsbodem voor fraudeurs.

Ingrediënten

Maar ook voor de bonafide handelaar blijven genoeg uitdagingen over. Online gelden immers vrijwel dezelfde uitgebreide regels als offline. Zo moet je bijvoorbeeld ook de lijst van ingrediënten vermelden (en dus ook allergenen) en de voedingswaardevermelding. Bij een receptwijziging moet deze informatie niet alleen op het etiket maar ook online weer worden bijgewerkt. Vergeet ook niet de productbeschrijvingen: net als offline zijn ook online verboden claims een no-go. Handhavende autoriteiten zijn bekend met de groeiende populariteit van internetverkopen en grijpen steeds vaker in waar nodig en mogelijk.

Aanbeveling Europese Commissie

Volgens de Europese Commissie kan de online controle wel een extra stimulans gebruiken. Om consumenten te beschermen tegen misleiding - met als mogelijk gevolg de consumptie van onveilige voedingsmiddelen - publiceerde de Europese Commissie in juli 2017 een Aanbeveling voor een verplicht controleprogramma van bepaalde verboden voedingsmiddelen die worden aangeboden op het internet. Door lidstaten te verplichten tot het doen van onderzoek, wil de Europese Commissie aandacht creëren voor online verkoop en daarbij lidstaten stimuleren kennis op te bouwen voor online handhaving.

Samenwerken

Dit project moedigt lidstaten ook aan nauwer en vaker samen te werken bij het controleren van de online verkoop van voedingsmiddelen. Bijvoorbeeld door middel van het gebruik van twee (reeds bestaande) online systemen. Het eerste systeem is het EU Rapid Alert System for Food and Feed (RASFF) dat wordt gebruikt voor het doorgeven van meldingen van producten die een gevaar voor de gezondheid opleveren. Het tweede systeem, het EU Administrative Assistance and Cooperation System (AAC), is een platform voor meldingen van mogelijk fraudegerelateerde praktijken.

Onderzoek

En zo geschiedde. De opdracht is erg ingekaderd: het betreft een gericht onderzoek naar de verkoop van vier soorten ‘novel foods’ die niet zijn goedgekeurd in de Europese Unie (EU) en voedingssupplementen waarvan onterecht wordt beweerd dat ze bot- en gewrichtsaandoeningen kunnen behandelen of genezen. Naar aanleiding van de Aanbeveling zijn bijna alle EU lidstaten (en Noorwegen en Zwitserland) aan de slag gegaan en hebben gedurende een maand onderzoek gedaan naar verschillende websites die op hun land gericht zijn.

nambisroosEen van de novel foods die onderdeel was van het onderzoek is bijvoorbeeld de ‘Hoodia gordonii’, ook wel bekend als de ‘Namibsroos’ (zie foto). Leuk feitje: de namibsroos is een bedreigde en beschermde plantensoort. Het plantje lijkt op een cactus en heeft bloemen die ruiken naar rottend vlees.

Auteur: Sarah Arayess, advocaat health, beauty & food law bij Hoogenraad & Haak, kennispartner van VMT.