Column: Te grote soepballen in te dikke soep – misleidt Unox?

Amsterdam, 25 april 2017 10:24 | Hoogenraad & Haak

Afgelopen maand behandelde de Voorzitter van de Reclame Code Commissie maar liefst twee klachten over Unox rijk gevulde tomatensoep. Volgens de klagers zou Unox met reclame-uitingen misleiden.

Reclame-uitingen mogen de consument niet misleiden, zo luidt een van de belangrijkste regels van het reclamerecht. Anders gezegd: de reclame mag geen onjuiste, onduidelijke of dubbelzinnige informatie bevatten waardoor de consument een beslissing neemt die hij anders niet zou hebben genomen. Denk bijvoorbeeld aan een vliegticket, waarvan de prijs bij het afrekenen ineens veel hoger is.

Subtiele grens

Ook bij food is misleiding een hot topic. Het staat vaak in de consumentenbelangstelling, denk alleen al aan het Gouden Windei van Foodwatch. Maar: er is nog heel veel ruimte over voor producenten. De consument is immers best slim en begrijpt dat reclame en overdrijving heel goed samen gaan. Zo weet de consument dat de tomaatjes en sla op de hamburger in werkelijkheid heus niet zo knapperig zijn als afgebeeld op de billboards. Waar ligt de subtiele grens tussen geaccepteerde reclame overdrijvingen en misleiding? De Reclame Code Commissie oordeelt hier regelmatig over. Afgelopen maand behandelde de Voorzitter van de Reclame Code Commissie maar liefst twee klachten over Unox rijk gevulde tomatensoep.

Rijk gevuld met gehaktballen?

De consument klaagde over de televisiecommercial van Unox. Daarin is te zien dat een jongetje uit school komt net nadat een regenbui is afgelopen. Onderweg naar huis maakt hij zichzelf opzettelijk lekker nat met regenwater. Wanneer hij thuis komt schenkt zijn moeder voor hen beiden een kop Unox tomatensoep in. Ze vraagt zoonlief of hij zojuist in de regenbui heeft gelopen en ze geeft ze hem een extra gehaktbal. De voice-over klinkt: “Geef ook iets extra’s met de nieuwe Unox rijk gevulde tomatensoep met extra gehaktballen”.  

De klaagster is van mening dat de gehaktbal in de commercial het formaat van een bitterbal heeft, terwijl de soepballen in werkelijkheid veel kleiner zouden zijn. Zou de klager ze opgemeten hebben, vragen wij ons af.

Klacht nummer twee gaat over de dikte van de soep. In de commercial is een dikke tomatensoep te zien, terwijl het product in werkelijkheid waterig zou zijn. Klaagster voegt hieraan toe dat ze alle soep uitgeprobeerd heeft en geen enkele soep heeft kunnen vinden die er zo gebonden uitziet als die in de commercial. De commercial komt niet overeen met het werkelijke product en daarom is sprake van misleiding, aldus klaagster.

Groot of extra? Wie biedt?

De Voorzitter van de Reclame Code Commissie meent dat de Reclame Code Commissie de klacht zal afwijzen en doet daarom direct zelf uitspraak. Hij overweegt dat levensmiddelen altijd in optimale staat worden afgebeeld om de aantrekkelijkheid van het product te verhogen. Denk maar aan die hamburger. Zolang de consument niet wordt misleid, is enige overdrijving een normale en geaccepteerde gang van zaken. De Voorzitter merkt op dat in de reclame gemaakt wordt voor soep met extra gehaktballen. Het aantal gehaktballen zal daarom centraal staan voor de consument, en niet de grootte hiervan. Dit gaat dus goed voor Unox. Blijft over: de dikte van de soep. De Voorzitter vindt dat Unox voldoende heeft bewezen dat de soep in de commercial niet teveel afwijkt van de werkelijkheid. De consument verwacht enige overdrijving, waardoor de commercial geen exacte weergave van de werkelijkheid hoeft te zijn.

Overdrijven mag

De Voorzitter wijst daarom allebei de klachten af. Conclusie? Unox mag best een beetje overdrijven; van de consument mag een kritische houding worden verwacht. Die prachtige, smakelijke, beelden waarbij het water je uit de mond loopt tijdens het reclameblok zijn gewoon oké. Zolang de consument bij het zien van de reclame niet direct naar de supermarkt holt om een pak Unox soep te halen vanwege de grootte van de gehaktbal en de heerlijke dikte van de soep, zit Unox wat betreft de Reclame Code Commissie goed.

Auteur: Mr Ebba Hoogenraad, Hoogenraad & Haak, advocaten, sectie Health Beauty Food. Hoogenraad & Haak is kennispartner van VMT.

 Het onderwerp misleiding in food komt ook uitgebreid aan bod op het Food Law Event op 20 juni. Bekijk hier het programma en meld u aan via deze link.